Karadeniz’de sanayinin mevcut durumu, Trabzon, Amasya ve Ordu ticaret ve sanayi odalarının değerlendirmeleriyle ortaya çıktı. Üç kentteki veriler, sanayide yalnızca firma kapanışlarının değil, üretimde yavaşlama, kapasite kullanımı, istihdam ve finansmana erişim sorunlarının da yakından takip edilmesi gerektiğini gösteriyor.

TRABZON’DA FABRİKA KAPANIŞI YOK

Trabzon Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Erkut Çelebi, kentte son bir yıl içerisinde kapanan fabrika bulunmadığını belirtti. Bazı işletmelerde üretimin yavaşladığını ifade eden Çelebi, sanayicinin en önemli sorunlarının başında finansmana erişim geldiğini söyledi.

Sanayicinin finansmanın yanı sıra kalifiye eleman ve pazar konusunda da sorun yaşadığını belirten Çelebi, Trabzon’da son dönemde özellikle su ürünleri sektörüne yönelik yatırımların öne çıktığını kaydetti.

YATIRIMDA SU ÜRÜNLERİ ÖNE ÇIKIYOR

Trabzon’da gelen yatırım taleplerinin yaklaşık yüzde 90’ının balık işleme tesisleriyle ilgili olduğunu belirten Çelebi, su ürünleri sektörünün kentte önemli bir yatırım alanı haline geldiğini söyledi.

Turizm yatırımlarında da hareketlilik yaşandığını ifade eden Çelebi, dağ kızağı, macera parkı ve turistlerin kentte daha uzun süre kalmasını sağlayacak alternatif turizm faaliyetlerine yönelik yatırımların arttığını belirtti.

AMASYA’DA 59 ŞİRKET KAPANDI, 180 YENİ ŞİRKET KURULDU

Amasya Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Murat Kırlangıç, 2025 yılında kentte 59 şirketin kapandığını, 180 yeni şirketin kurulduğunu açıkladı.

Kırlangıç, şirket kapanışları kadar üretimini azaltan, vardiya sayısını düşüren ve yatırımlarını erteleyen işletmelerin durumunun da önemli olduğunu vurguladı.

Amasya’da özellikle makine-metal, elektrik-elektronik, plastik ve bazı imalat sektörlerinde maliyet ve talep kaynaklı sorunların öne çıktığını belirten Kırlangıç, finansmana erişim ve finansman maliyetinin sanayicinin en önemli gündemlerinden biri olduğunu söyledi.

TARIMDAKİ KAYIP SANAYİYİ DE ETKİLİYOR

Amasya’da sanayi ile tarımın birbirinden ayrı değerlendirilemeyeceğine dikkat çeken Kırlangıç, doğal afetlerin tarımsal üretim üzerindeki etkisinin sanayi ve ticarete de yansıdığını belirtti.

2026 yılında yaşanan sel felaketinde yaklaşık 5 bin dekar tarım alanının zarar gördüğünü, toplam sera alanının yüzde 42’sinin etkilendiğini ifade eden Kırlangıç, tarımsal üretimdeki kayıpların gıda işletmeleri, nakliye, depolama ve ticaret başta olmak üzere ekonominin farklı alanlarını etkilediğini söyledi.

2026 yılı ikinci çeyrek beklentilerinde firmaların yüzde 69’u mevcut istihdamını korumayı, yüzde 12,5’i ise personel sayısında küçülmeye gitmeyi planladı.

OTSO verilerine göre firmaların kapasite kullanımını olumsuz etkileyen faktörlerin başında yetersiz sipariş ve talep gelirken, bunu yerel/ulusal ekonomik gelişmeler ve küresel ekonomik gelişmeler takip etti.

ORDU’DA 176 İŞLETME KAPANDI VEYA ÜRETİME ARA VERDİ

Ordu Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Adil Levent Karlıbel ise 2026 yılında raporun hazırlandığı döneme kadar 176 işletmenin kapandığını ve/veya üretime ara verdiğini açıkladı.

Kapanan veya üretime ara veren işletmeler arasında ilk üç sırada inşaat, elektrik proje ve uzun mesafe hat grupları ile perakende sektörü yer aldı.

Buna karşılık Ordu’da imalat sanayisinin kapasite kullanım oranında artış yaşandı. OTSO verilerine göre imalat sanayisinde kapasite kullanım oranı 2025 yılı dördüncü çeyreğinde yüzde 63,7 iken, 2026 yılı ilk çeyreğinde yüzde 65,7’ye yükseldi.

İSTİHDAMDA DA BASKI HİSSEDİLİYOR

Ordu’da 2026 yılı ilk çeyreğinde imalat sanayisinde ankete katılan firmaların yüzde 62,4’ü mevcut istihdamını koruduğunu, yaklaşık yüzde 19’u ise istihdamda azalmaya gittiğini bildirdi.

ÖNÜMÜZDEKİ 6-12 AY İÇİN RİSK UYARISI

Mevcut yüksek finansman maliyetleri, enflasyonist baskılar ve daralan pazar koşullarının devam etmesi halinde önümüzdeki 6-12 aylık dönemde özellikle emek ve enerji yoğun sektörlerde risklerin artabileceği değerlendiriliyor.

Tekstil ve hazır giyim, yüksek enerji tüketimi nedeniyle inşaat malzemeleri, dış pazarlardaki talep daralmasından etkilenebilecek ihracat odaklı tarıma dayalı gıda sanayisi riskli alanlar arasında gösteriliyor.

İç pazarda yüksek faiz oranlarının etkisiyle dayanıklı tüketim malları ve mobilya sektörlerinde de üretim planlarının küçülme yönünde revize edilebileceği belirtiliyor.

SANAYİCİNİN ÜÇ KRİTİK TALEBİ

Sanayide çarkların dönmeye devam etmesi ve istihdam kayıplarının önüne geçilmesi için üç temel adım öne çıkıyor.

İlk olarak, sanayicinin likidite sorununu aşabilmesi için KGF destekli, uzun vadeli, üretime dönük ve düşük faizli işletme sermayesi kredilerinin devreye alınması isteniyor.

İkinci olarak, üretim maliyetlerinin azaltılması amacıyla elektrik ve doğalgazda sanayiciye yönelik teşvikler uygulanması ve SGK işveren primlerinde indirim yapılması öneriliyor.

Üçüncü olarak ise iç pazardaki daralmanın dış pazarlarla telafi edilebilmesi için ihracat desteklerinin artırılması, öngörülebilir politikaların oluşturulması ve üretim odaklı vergi kolaylıklarının sağlanması talep ediliyor.

“FABRİKALAR KAPANMADAN ÖNCE ÖNLEM ALINMALI”

Üç ilin ortaya koyduğu tablo, sanayideki sorunların yalnızca kapanan fabrika sayısıyla ölçülemeyeceğini gösteriyor. Üretimin yavaşlaması, vardiyaların azaltılması, yatırımların ertelenmesi ve istihdamın daralması da bölgesel ekonomi açısından önemli riskler oluşturuyor.

Sanayi temsilcilerinin ortak beklentisi ise işletmeler kapanma noktasına gelmeden finansman, maliyet ve pazar sorunlarına çözüm bulunması. Çünkü bir fabrikanın kapanması yalnızca çalışanlarını değil; tedarikçiden nakliyeciye, esnaftan üreticiye kadar geniş bir ekonomik zinciri etkiliyor.