Türkiye ekonomisinin dış ticaretinde ağustos ayı verileri, iş dünyasının önündeki fırsatları ve yapısal sorunları aynı anda ortaya koydu.

TÜİK ve Ticaret Bakanlığı verilerine göre ağustos ayında Türkiye'nin ihracatı geçen yılın aynı ayına göre yüzde 8,1 artarak 23 milyar 467 milyon dolara yükseldi. Ancak ithalat daha hızlı arttı ve yüzde 10,5 yükselişle 28 milyar 706 milyon dolara ulaştı. Böylece dış ticaret açığı yüzde 22,3 artarak 5 milyar 239 milyon dolar oldu. İhracatın ithalatı karşılama oranı da yüzde 83,5'ten yüzde 81,7'ye geriledi.

ASLOLAN SADECE İHRACATIN ARTMASI DEĞİL

İş dünyası açısından rakamların en önemli mesajı burada ortaya çıkıyor.

Türkiye'nin daha fazla ihracat yapması önemli. Ancak ihracat artışının sürdürülebilir olması için üretimin ithal girdiye bağımlılığının azaltılması, enerji maliyetlerinin rekabetçiliği destekleyecek seviyede tutulması ve yüksek katma değerli üretimin artırılması gerekiyor.

Çünkü ihracatçı açısından yalnızca satış rakamı değil, ihracattan elde edilen katma değer ve bu ihracatın ülke ekonomisine bıraktığı döviz geliri belirleyici.

SANAYİCİNİN GÜNDEMİ: MALİYET, FİNANSMAN VE REKABET

Bugün Türkiye'nin sanayicisi aynı anda birçok başlıkla mücadele ediyor.

Finansmana erişim, yüksek üretim maliyetleri, enerji fiyatları, işçilik giderleri, kur hareketleri ve küresel pazarlardaki rekabet, ihracatçı firmaların kararlarını doğrudan etkiliyor.

Bu nedenle dış ticaret açığındaki artışı yalnızca ithalat rakamı üzerinden değerlendirmek yerine, Türkiye'nin üretim kapasitesinin ve ihracat rekabetçiliğinin güçlendirilmesi açısından okumak gerekiyor.

Özellikle KOBİ'lerin ve ihracata yeni başlayan işletmelerin finansmana erişiminin kolaylaştırılması, ihracatçıların yeni pazarlara ulaşmasını sağlayacak desteklerin artırılması ve yüksek teknolojili üretime yönelik yatırımların teşvik edilmesi önem taşıyor.

YÜKSEK KATMA DEĞERLİ İHRACAT ÖNE ÇIKIYOR

Ticaret Bakanlığı'nın açıklamasında, orta yüksek ve yüksek teknoloji ürünlerinin yıllıklandırılmış ihracatının 116 milyar dolara yükseldiği ve toplam ihracat içindeki payının yüzde 43,5 olduğu belirtildi. Bakanlık ayrıca ilk sekiz ayda bu ürün grubunun ihracatında 4,1 milyar dolarlık artış gerçekleştiğini açıkladı.

Bu gelişme, Türkiye'nin önümüzdeki dönemde hangi alana odaklanması gerektiği konusunda iş dünyasına önemli bir mesaj veriyor:

Daha fazla üretim, daha fazla ihracat ve daha yüksek katma değer.

Türkiye'nin rekabet gücünü yalnızca fiyat avantajıyla değil, teknoloji, markalaşma, verimlilik ve inovasyonla artırması gerekiyor.

ENERJİ FATURASI DA DIŞ TİCARETİN BELİRLEYİCİSİ

İthalattaki artışın önemli başlıklarından biri de enerji.

Ticaret Bakanlığı, ağustos ayında ithalat artışında petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki yükselişin etkisine dikkat çekti. Bu durum, enerji bağımlılığının dış ticaret dengesi üzerindeki etkisini bir kez daha gündeme taşıyor.

Dolayısıyla Türkiye'nin enerji arz güvenliğini güçlendirmesi, yenilenebilir enerji yatırımlarını artırması ve sanayinin enerji maliyetlerini düşürecek yapısal adımları hızlandırması, sadece enerji politikası değil aynı zamanda ihracat politikası olarak görülmeli.

İŞ DÜNYASININ BEKLENTİSİ NET: ÜRETEN VE İHRAÇ EDEN KAZANSIN

Dış ticaret verileri bize şunu gösteriyor:

Türkiye ihracatta büyümeye devam ediyor. Ancak ithalatın daha hızlı yükselmesi, dış ticaret dengesinin sürdürülebilirliği konusunda iş dünyasının önüne yeni bir soru koyuyor.

Bu sorunun cevabı, üretimden geçiyor.

Sanayicinin finansmana erişiminin kolaylaştırılması, enerji ve girdi maliyetlerinin rekabetçi hale getirilmesi, yüksek teknolojili yatırımların desteklenmesi, ihracatçıların yeni pazarlara açılmasının kolaylaştırılması ve yerli üretim kapasitesinin güçlendirilmesi, Türkiye'nin dış ticaret dengesini kalıcı biçimde iyileştirebilecek başlıklar arasında yer alıyor.

Türkiye'nin hedefi yalnızca daha fazla ihracat yapmak değil; daha fazla katma değer üreten, daha az ithal girdiye ihtiyaç duyan ve küresel pazarlarda markasıyla rekabet eden bir üretim ekonomisi oluşturmak olmalı.

Dış ticaret rakamları iş dünyasına önemli bir mesaj veriyor:

İhracatta büyüme devam ediyor. Şimdi sıra bu büyümeyi daha yüksek katma değere, daha güçlü üretime ve daha sürdürülebilir bir dış ticaret dengesine dönüştürmekte.

HAFTANIN SÖZÜ

“Başarı, her gün yeniden denemeye cesaret edenlerin hikâyesidir.”