30.01.2026

Sanayide büyük göç Anadolu’ya: Karadeniz hazır mı?

Samsun ana üs olarak öne çıkıyor; peki Anadolu illeri bu taleplere yatırımcıya gerçekten yer gösterilebiliyor mu? Anadolu illeri, Trabzon, Ordu Giresun, Rize, Merzifon gereken sağlam altyapı sunabiliyor mu?

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın “Ulusal Sanayi Alanları Master Planı” ile Marmara’daki sanayi yükü Anadolu’ya kaydırılıyor. Samsun’un da aralarında bulunduğu 14 il yeni üretim üssü ilan edildi. Ancak asıl kritik soru şu: Bu iller, gelen yatırımcıya altyapı, arsa ve planlama açısından hazır mı?

Sanayide Yeni Dönem: Üretim Anadolu’ya Yayılıyor

Türkiye sanayisi uzun yıllardır Marmara ekseninde yoğunlaşmış durumda. İstanbul, Kocaeli ve Bursa hattında oluşan üretim yığılması; lojistik maliyetler, çevresel baskılar ve en önemlisi deprem riski nedeniyle sürdürülebilirliğini sorgulatıyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı bu tabloya karşı stratejik bir adım atarak *“Ulusal Sanayi Alanları Master Planı”*nı devreye aldı.

Plan kapsamında sanayi üretiminin Anadolu’ya dengeli biçimde yayılması hedeflenirken, 14 il yeni üretim üssü olarak belirlendi. Bu adım sadece bir mekânsal değişim değil; aynı zamanda risk yönetimi, bölgesel kalkınma ve sanayi güvenliği hamlesi olarak değerlendiriliyor.

Karadeniz’de Yeni Sanayi Eksenleri

Belirlenen üretim üsleri arasında Karadeniz’den Samsun, Kastamonu ve Amasya yer alıyor. Özellikle Samsun, liman altyapısı, demiryolu bağlantıları ve Karadeniz’in Orta Anadolu’ya açılan kapısı olması nedeniyle planın merkezinde konumlanıyor.

Samsun, uzun süredir “lojistik merkez” potansiyeliyle konuşulsa da bu planla birlikte ilk kez yüksek katma değerli üretim perspektifiyle ön plana çıkıyor. Savunma sanayi ve ileri teknoloji yatırımlarının Samsun’a yönelmesi, kentin sanayi profilini klasik üretim anlayışının ötesine taşıyabilecek bir kırılma noktası olarak görülüyor.

Baykar’ın Samsun’da Anadolu’daki ilk büyük üretim üslerinden birini kurma planı, bu dönüşümün en somut örneklerinden biri olarak dikkat çekiyor.

Bakan Kacır: “Sanayiyi 64 İle Yayacağız”

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Fatih Kacır, planın sadece birkaç ile odaklanan bir yatırım hamlesi olmadığını vurguluyor. Bakan Kacır’ın açıklamasına göre, 64 ilde 166 OSB projesi ile sanayi ülke geneline yayılacak. Amaç; metropollerdeki aşırı yoğunlaşmayı azaltmak, üretimi daha güvenli ve sürdürülebilir alanlara taşımak.

Bu yaklaşım, özellikle Marmara Bölgesi’ndeki deprem riski düşünüldüğünde, sanayi politikalarında zorunlu bir yön değişikliği olarak değerlendiriliyor.

Kritik Soru: İller Yatırımcıya Yer Gösterebiliyor mu?

Planın en can alıcı noktası ise tam burada başlıyor.

İller “üretim üssü” ilan ediliyor ancak yatırımcının ilk sorduğu sorular net:

Tahsis edilebilir sanayi arsası var mı?

OSB’lerde altyapı hazır mı?

Lojistik bağlantılar fiilen çalışıyor mu?

Yerel yönetimler ve odalar yatırım sürecini hızlandıracak koordinasyona sahip mi?

Karadeniz özelinde bakıldığında, potansiyel yüksek ancak planlama, arsa üretimi ve hızlı izin süreçleri konusunda eksikler dikkat çekiyor. Yatırımcıyı çekmek kadar, yatırımcıyı bekletmeden yönlendirebilmek de artık rekabetin bir parçası.

Karadeniz İçin Fırsat mı, Kaçırılacak Bir Şans mı?

Samsun başta olmak üzere Karadeniz illeri için bu plan tarihi bir fırsat sunuyor. Ancak bu fırsatın kalıcı kazanıma dönüşmesi; merkezi planın yerelde doğru okunmasına, OSB’lerin genişleme alanlarının hazır edilmesine ve yatırımcı dostu bir bürokratik iklimin oluşturulmasına bağlı.

Aksi halde Anadolu’ya yönelen sanayi yatırımları, altyapısı daha hazır olan diğer bölgelere kayabilir.

Sonuç: Harita Değişiyor, Hazırlık Şart

Türkiye’nin sanayi haritası yeniden çiziliyor. Sanayide büyük göç Anadolu’ya doğru hızlanırken, Karadeniz bu yeni dönemin kilit bölgelerinden biri olma potansiyeline sahip.

Ancak artık soru “hangi il üretim üssü ilan edildi?” değil;

“Hangi il yatırımcıya bugün, şimdi, yer gösterebiliyor?”

Bu soruya güçlü cevap veren iller büyüyecek, kalkınacak ve yeni sanayi Türkiye’sinin merkezinde yer alacak.

 

HAFTANIN SÖZÜ

“Stratejisi olan yol alır, mazereti olan yerinde sayar.”

Yazarın Diğer Yazıları

Karadeniz'in İlk ve Tek Ekonomi Portalı

Okumak İçin Resimlere Tıklayınız.
Kapat
× Anasayfa Abone ol Tüm haberler Ekonomi Bölgesel Şirketler Gündem Belediye Sektörler Politika e-Dergi e-Gazete Web TV Künye Karadeniz sohbetleri Yazarlar